Đồng chí HỒ TÙNG MẬU - Chính ủy đầu tiên của Quân khu 4

Quá trình công tác:

            Năm 1920, đồng chí sang Quảng Châu hoạt động cách mạng. Năm 1923,  cùng các đồng chí: Lê Hồng Sơn, Lê Hồng Phong, Phạm Hồng Thái… thành lập nhóm Tâm Tâm Xã. Tháng 11 năm 1924, Nguyễn Ái Quốc từ Liên Xô về Quảng Châu, tiếp xúc với các thành viên của Tâm Tâm xã, kết nạp đồng chí Hồ Tùng Mậu vào tổ chức Cộng sản Đoàn. Năm 1925, tổ chức Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên được thành lập, đồng chí làm giáo viên phụ giảng tại các lớp huấn luyện chính trị cho thanh niên do Lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc trực tiếp tổ chức.

          Từ năm 1927 đến năm 1928, đồng chí 3 lần bị chính quyền Quốc dân Đảng bắt giam vì các hoạt động ủng hộ cách mạng Trung Quốc. Cũng thời gian này, thực dân Pháp lập phiên tòa xử vắng mặt đồng chí án tử hình với tội danh “Vận động lập Đảng Cộng sản, xúi giục đưa người ra nước ngoài mưu đồ phản loạn”

Đầu năm 1930, Lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc đến Hồng Kông, tổ chức Hội nghị hợp nhất các tổ chức cộng sản thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam, đồng chí là một trong bảy đại biểu tham dự Hội nghị. Năm 1931, đồng chí liên hệ với Hội Quốc tế Cứu tế đỏ và vận động các nhân sĩ tiến bộ giúp đỡ trả tự do cho Lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc đang bị thực dân Anh giam giữ tại Hồng Kông.

Ngày 26 tháng 6 năm 1931, đồng chí bị mật thám Pháp bắt giữ ngay khi vừa đến Thượng Hải, bị giải về tô giới Pháp rồi đưa về Việt Nam xét xử. Chính quyền thực dân Pháp tuyên đồng chí án tử hình tại phiên tòa ngày 6 tháng 12 năm 1931 ở Nghệ An, nhưng sau đó giảm xuống thành án chung thân khổ sai và đày đi các nhà tù ở nhà lao Vinh, Buôn Ma Thuột, Kon Tum, Trà Khê.

Sau Cách mạng Tháng Tám thành công, đồng chí đảm nhận nhiều cương vị công tác quan trọng: Ủy viên Thường vụ Xứ ủy Trung Bộ kiêm Chính trị ủy viên Chiến khu 4 kiêm Chính ủy Trường Quân chính Chiến khu 4 tại xã Nhượng Bạn, Cẩm Xuyên, Hà Tĩnh (tháng 10 - 12.1945 và tháng 6 - 10.1946)

Từ tháng 11 năm 1946 đến năm 1949, đồng chí được cử giữ chức Chủ tịch Ủy ban Kháng chiến Hành chính Chiến khu 4 sau là Liên khu 4; đồng thời được bầu làm Ủy viên Thường vụ Liên khu ủy.

Ngày 18 tháng 12 năm 1949 được Chủ tịch Hồ Chí Minh cử giữ chức vụ Tổng Thanh tra Chính phủ. Đầu năm 1950, Hội Việt - Hoa hữu nghị được thành lập, đồng chí được bầu làm Hội trưởng đầu tiên của Hội.

Tại Đại hội Đảng lần thứ II vào tháng 2 năm 1951, đồng chí được bầu là Ủy viên dự khuyết Ban Chấp hành Trung ương Đảng.

Ngày 23 tháng 7 năm 1951, đồng chí hy sinh trên đường đi công tác.

Khen thưởng:

- Huân chương Sao vàng

- Huân chương Hồ Chí Minh

Cùng nhiều phần thưởng cao quý khác.